ਸੰਸਕਾਰ (ਮਿੰਨੀ ਕਹਾਣੀ )

ਫੁੱਟਬਾਲ ਮੈਚ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖਿਡਾਰਨਾ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਹੱਥ ਮਿਲਾਉਂਦੀਆਂ ਖੇਡ ਮੈਦਾਨ ‘ਚੋਂ ਬਾਹਰ ਆ ਰਹੀਆਂ ਸਨ । ਤੇਜ਼ ਧੁੱਪ ‘ਚ ਖੇਡਣ ਕਰਕੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸੁਰਖ ਚਿਹਰਿਆਂ ਤੋਂ ਮੁੜਕਾ ਚੋ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤੀਆਂ ਖਿਡਾਰਨਾ ਨੇ ਆਉਂਦਿਆਂ ਹੀ ਆਪਣੀਆਂ ਖੇਡ ਟੀ- ਸ਼ਰਟਾਂ ਲਾਹ ਕੇ ਪਰਾਂ ਵਗ੍ਹਾ ਮਾਰੀਆਂ । ਮਿਸਜ਼ ਜੌਨਸਨ ਨੇ ਟੀ -ਸ਼ਰਟਾਂ ਇੱਕਠੀਆਂ ਕਰਕੇ ਲੌਂਡਰੀ ‘ਚ ਧੋਣ ਲਈ ਲੈ ਕੇ ਜਾਣੀਆਂ ਸਨ । ਜਦ ਉਸ ਨੇ ਗਿਣਤੀ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਦੋ ਟੀ -ਸ਼ਰਟਾਂ ਘੱਟ ਸਨ । ਉਸ ਨੇ ਦੋਬਾਰਾ ਗਿਣਦਿਆਂ ਆਪਣੀ ਉਲਝਣ ਪ੍ਰਗਟਾਉਂਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ,” ਉਹੋ! ਦੋ ਟੀ -ਸ਼ਰਟਾਂ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕਿੱਧਰ ਹਵਾ ਹੋ ਗਈਆਂ ।” 

             ” ਹਵਾ ਨਹੀਂ ਹੋਈਆਂ,ਮਿਸਜ਼ ਜੌਨਸਨ,” ਟੀਮ ਦੇ ਕੋਚ ਨੇ ਠਰੰਮੇ ਨਾਲ ਕਿਹਾ,“ਤੈਨੂੰ ਪੰਜ-ਸੱਤ ਮਿੰਟ ਹੋਰ ਉਡੀਕਣਾ ਪਵੇਗਾ। ਟੀਮ ‘ਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਦੋ ਭਾਰਤੀ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਚੇਂਜ-ਰੂਮ ‘ਚ ਜਾ ਕੇ ਟੀ-ਸ਼ਰਟ ਬਦਲਣ ਲਈ ਐਨਾ ਕੁ ਸਮਾਂ ਤਾਂ ਲੱਗ ਹੀ ਜਾਂਦਾ।”

         ” ਜੇ ਬਾਕੀ ਕੁੜੀਆਂ ਖੇਡ ਮੈਦਾਨ ‘ਚ ਹੀ ਆਪਣੀਆਂ ਟੀ -ਸ਼ਰਟਾਂ ਬਦਲ ਲੈਂਦੀਆਂ ਨੇ ਤਾਂ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ?” ਮਿਸਜ਼ ਜੌਨਸਨ ਨੇ ਹੈਰਾਨੀ ਨਾਲ ਸੁਆਲ ਕੀਤਾ । 

         ” ਮਾਫ਼ ਕਰਨਾ ਮਿਸਜ਼ ਜੌਨਸਨ, ਅਸੀਂ ਸੰਗ-ਸ਼ਰਮ ਦੀ ਲੋਈ ਨੂੰ ਕਿੱਲੀ ‘ਤੇ ਨਹੀਂ ਟੰਗਣਾ। ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਨੰਗੇਜ਼ ਪਰੋਸਣਾ ਸਾਡੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।” ਟੀ – ਸ਼ਰਟ ਫੜਾਉਣ ਆਈ ਪਿੱਛੇ ਖੜੀ ਰੀਤ ਨੇ ਦਲੀਲ ਨਾਲ ਕਿਹਾ। 

ਡਾ. ਹਰਦੀਪ ਕੌਰ ਸੰਧੂ

ਨੋਟ : ਇਹ ਪੋਸਟ ਹੁਣ ਤੱਕ 234 ਵਾਰ ਪੜ੍ਹੀ ਗਈ।

ਮੌਜ਼ ਬਹਾਰਾਂ (ਤਾਂਕਾ)

1.
ਦਲਾਨ ਚੋਂਦਾ 
ਪੜਛੱਤੀ 'ਤੇ ਪਿਆ 
ਬੇਬੇ ਮਾਂ ਦੀਆਂ 
ਯਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਿਆ 
ਨਿੱਤ ਚਰਖਾ ਰੋਂਦਾ। 

2.
ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਬਾਣੀ 
ਸ਼ਬਦ ਸਿਰੋਪਾਓ 
ਅੱਖਰ ਮੋਤੀ 
ਕਾਗਜ਼ਾਂ 'ਤੇ ਵਿਛ ਕੇ 
ਚੰਦ ਨਗਮੇ ਬਣੇ। 
3.
ਘਰਾਂ 'ਚ ਮਾਪੇ 
ਨਾ ਫਿਕਰ ਨਾ ਫ਼ਾਕੇ 
ਮੌਜ਼ ਬਹਾਰਾਂ 
ਸਿਰ ਠੰਢੀਆਂ ਛਾਵਾਂ 
ਘਰ ਮੰਦਰ ਜਾਪੇ। 

ਬੁੱਧ ਸਿੰਘ ਚਿੱਤਰਕਾਰ 
ਪਿੰਡ :ਨਡਾਲੋਂ 
ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ 
ਨੋਟ : ਇਹ ਪੋਸਟ ਹੁਣ ਤੱਕ 137 ਵਾਰ ਪੜ੍ਹੀ ਗਈ।

ਚੁੱਪ ਦੀ ਇਬਾਦਤ

ਤੇਰੀ ਚੁੱਪ- ਕਦੇ ਯਖ਼ ਬਰਫ਼, 
ਤੇਰੀ ਚੁੱਪ- ਕਦੇ ਅੱਗ ਦੀ ਨੀਲੀ ਲਾਟ,
ਇਸ ਚੁੱਪ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨੂੰ
ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਵੇਂ ਸਮਝਾਂ? 
.
ਤੇਰੀ ਚੁੱਪ ਤੋਂ-
ਮੇਰੀ ਸਵੇਰ ਸਹਿਮ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਦੁਪਹਿਰ ਗੁੰਗੀ ਤੇ ਸ਼ਾਮ ਬੋਲ਼ੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਰਾਤ ਦੇ ਦਰਦ ‘ਚ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਭਿਆਨਕ ਮੌਤ! 
.
ਮੇਰੀ ਕਲਮ,ਕੁਕਨੂਸ ਵਾਂਗ 
ਪੁਨਰ ਜਨਮ ਦੇ ਅਨੰਤ ਚੱਕਰ ਚੋਂ
ਫਿਰ ਤੇਰੀ ਚੁੱਪ ਬੁੱਲ੍ਹੀਆਂ 'ਤੇ
ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਦੇ ਵੇਦਨਾ ਭਰੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੂੰ
ਇੱਕ ਚੁੱਪ ਸਮਤਲ ਚੈਨ ਨਾਲ ਰੱਖ ਤਾਂ ਆਉਂਦੀ ਹੈ-
ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਾਲੀਨ ਚੁੱਪੀ ਨਹੀਂ ਟੁੱਟਦੀ।
.
ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਕੋਮਲ ਜਜ਼ਬੇ-
ਸੱਜਰੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਰੰਗਤ ਜਿਹੇ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੁਗੰਧਿਤ ਜਿਹੇ
ਤੇਰੀ ਮਾਰੂਥਲ ਚੁੱਪ ਨੂੰ ਤੋੜਨੋਂ ਅਸਮਰਥ ਹੋ ਗਏ ਹਨ-
ਫਿਰ ਵੀ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀਆਂ ਕੌੜੀਆਂ ਸਚਾਈਆਂ
ਤੇ ਤਲਖ਼ ਹਕੀਕਤਾਂ ਦੇ ਸੱਚ ਨੂੰ ਕਸ਼ੀਦ ਕੇ
ਤੇਰੇ ਭਾਵੁਕ ਚੁੱਪ ਬੁੱਲ੍ਹਾਂ ਤੇ ਤਰੌਂਕਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
ਸ਼ਾਇਦ ਚੁੱਪ ਹਰੀ ਹੋ ਜਾਵੇ।
ਸਕਾਰਾਤਮਿਕ ਹੋ ਜਾਵੇ।
.
ਚਲੋ,ਇਹ ਮੇਰਾ ਇੱਕ ਵਹਿਮ ਹੀ ਸਹੀ-
ਇਸ ਬਹਾਨੇ
ਤੇਰੀ ਚੁੱਪ ਦੀ ਇਬਾਦਤ ਹੀ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।
-0-
-ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਭੁੱਲਰ
10-09-2015/16
ਨੋਟ : ਇਹ ਪੋਸਟ ਹੁਣ ਤੱਕ 83 ਵਾਰ ਪੜ੍ਹੀ ਗਈ।

ਖ਼ਬਰੀ ਤਾਈ

ਪਿੰਡ 'ਚ ਸਭ ਉਸ ਨੂੰ ਤਾਈ ਕਹਿੰਦੇ। ਦੂਰੋਂ ਆਉਂਦੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਖ਼ਬਰੀ ਤਾਈ ਕਹਿ ਕੇ ਅੱਖਾਂ 'ਚ ਮੁਸਕਰਾਉਂਦਿਆਂ ਉਸ ਦਾ ਮਜ਼ਾਕ ਵੀ ਉਡਾਉਂਦੇ। ਮੇਰੀ ਦਾਦੀ ਦੀ ਉਹ ਹਮ ਉਮਰ ਸੀ, ਪਰ ਸਭ ਦੀ ਦੇਖਾ -ਦੇਖੀ ਮੈਂ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਤਾਈ ਹੀ ਕਹਿੰਦੀ। ਸਾਰਾ ਪਿੰਡ ਉਸ ਲਈ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰ ਸੀ।  ਉਸ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ 'ਚ ਕਿਸੇ ਆਦਮੀ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਗਲੀ 'ਚੋਂ ਲੰਘਦਿਆਂ ਕਿਸੇ ਦੀ ਨੂੰਹ ਧੀ ਵੱਲ ਅੱਖ ਚੁੱਕ ਕੇ ਵੀ ਵੇਖ ਸਕਦਾ। ਉਸ ਦਾ ਡਾਢਾ ਰੌਹਬ ਸੀ। ਦੁਪਹਿਰ ਤੋਂ ਬਾਦ ਸਭ ਤਾਈਆਂ ,ਚਾਚੀਆਂ, ਨੂੰਹਾਂ ਤੇ ਧੀਆਂ ਸਾਡੀ ਡਿਓੜੀ ਦੇ ਅੱਗੇ ਚਰਖਾ ਜਾਂ ਬੁਣਾਈ -ਕਢਾਈ ਦਾ ਕੋਈ ਨਾ ਕੋਈ ਕੰਮ ਲੈ ਕੇ ਬੈਠ ਜਾਂਦੀਆਂ। ਮੇਰੇ ਹੱਥ 'ਚ ਕਰੋਸ਼ੀਆ ਹੁੰਦਾ। 

    ਤਾਈ ਦਾ ਇੱਕ ਗੇੜਾ ਪਿੰਡ 'ਚ ਰੋਜ਼ ਲੱਗਦਾ। ਆਉਂਦੇ ਵਕਤ ਉਸ ਕੋਲ ਕੋਈ ਨਵੀਂ ਖਬਰ ਜ਼ਰੂਰ ਹੁੰਦੀ। ਸਭ ਦੇ ਕੰਨ ਖੜੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਖਬਰ ਸੁਣਨ ਲਈ। ਉਸ ਦੀ ਤੇਜ਼ ਨਿਗ੍ਹਾ ਖਬਰ ਸੁਨਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਘੁੰਮਦੀ। ਜੇ ਕੋਈ ਕੰਮ ਰੋਕ ਕੇ ਬੈਠ ਜਾਂਦੀ ਤਾਂ ਤਾਈ ਉਸ ਨੂੰ ਝਿੜਕ ਦਿੰਦੀ। ਇੱਕ ਦਿਨ ਉਹ ਖਬਰ ਲੈ ਕੇ ਆਈ ਕਿ ਲੋਕ ਕਹਿ ਰਹੇ ਨੇ ਕਿ ਖੇਤਾਂ 'ਚ ਗੁਆਂਢੀ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੋਕ ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ ਨਾਲ ਉਤਰਦੇ ਦੇਖੇ ਨੇ। ਓਥੇ ਹੀ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਮਰਿਆ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਨਹਿਰ ਕੰਢੇ। 

"ਤੂੰ ਵੀ ਬੀਬੀ ਕਿਥੋਂ ਅਫਵਾਹਾਂ ਸੁਨ ਕੇ ਆ ਜਾਂਦੀ ਏਂ ਸਾਨੂੰ ਡਰਾਉਣ," ਕਿਸੇ ਹਮ ਉਮਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਟੋਕ ਦਿੱਤਾ। ਪਰ ਮੈਂ ਓਸੇ ਦਿਨ ਦਾਦੀ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਕੰਮ ਸ਼ਹਿਰ ਗਈ ਇਹੋ ਕੁਝ ਸੁਣ ਕੇ ਆਈ ਸਾਂ। ਮੈਂ ਓਸੇ ਗੱਲ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਸਭ ਨੂੰ ਯਕੀਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਸ਼ੱਕ ਸੀ ਕਿ ਸ਼ਾਇਦ ਬਲੈਕ ਆਊਟ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਘਰਾਂ 'ਚ ਦੀਵੇ ਜਾਂ ਲਾਲਟੈਣ ਤੋਂ ਕੰਮ ਲੈਣਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਬੱਤੀ ਨਹੀਂ ਜਗਾ ਸਕਦੇ ਸੀ। ਸਭ ਦੇ ਚਿਹਰਿਆਂ 'ਤੇ  ਅਣਦੇਖਿਆ ਡਰ ਛਾ ਗਿਆ।  

"ਤਾਈ ਤੂੰ ਬੁਰੀ ਖਬਰਾਂ ਤਾਂ ਨਾ ਲਿਆਇਆ ਕਰ ਡਰਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ, " ਕਿਸੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਦਿਲ ਵਾਲੀ ਨੇ ਫੇਰ ਟੋਕ ਦਿੱਤਾ। 

"ਕੁੜੇ ਡਰਦੀਆਂ ਕਿਓਂ ਹੋ। ਦੇਸ਼ ਦੇ ਜਵਾਨ ਬੈਠੇ ਨੇ ਸਰਹੱਦਾਂ 'ਤੇ। ਉਹ ਕਰਨਗੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ।ਜੋ ਹੋਵੇਗਾ ਦੇਖੀ ਜਾਵੇਗਾ। ਆਪਾਂ ਕੋਈ ਦੁਨੀਆਂ ਤੋਂ ਅੱਡ ਥੋੜੇ ਹਾਂ। " ਤਾਈ ਦੇ ਆਪਣੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਵੀ ਫੌਜ 'ਚ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨਾਲ ਥੋੜੀ ਹਿੰਮਤ ਆ ਜਾਂਦੀ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਪਿੰਡ ਉਪਰੋਂ ਕੋਈ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ ਲੰਘਦਾ ਮਨ ਕੰਬ ਜਾਂਦਾ।ਕਿਤੇ ਇਹ ਬੰਬ ਸੁੱਟਣ ਵਾਲੇ ਨਾ ਹੋਣ। ਓਦੋਂ ਹੀ ਮੇਰੀ ਇੱਕ ਹੱਸਮੁੱਖ ਸਹੇਲੀ ਕਹਿ ਦਿੰਦੀ,"ਲਓ ਫੇਰ ਆ ਗਏ ਡਾਕੂ ਬੇਈਮਾਨ।" ਉਹ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਇਹੋ ਕਹਿੰਦੀ ਸਾਨੂੰ ਹਸਾ ਦਿੰਦੀ। ਉਹਨਾਂ ਦਿਨਾਂ 'ਚ ਘਰਾਂ 'ਚ ਪਖਾਨੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਬਾਹਰ ਖੇਤਾਂ 'ਚ ਜਾਣਾ ਪੈਂਦਾ। ਮੂੰਹ ਹਨ੍ਹੇਰੇ ਡਰ- ਡਰ ਕੇ ਕਿਤੇ ਉੱਪਰ ਤੋਂ ਕੋਈ ਬੰਬ ਨਾ ਆ ਡਿੱਗੇ। ਰਾਤ ਨੂੰ ਇਓਂ ਲੱਗਦਾ ਸੀ ਕਿ ਸਾਰਾ ਪਿੰਡ ਕਾਲੀ ਚਾਦਰ ਤਾਣ ਕੇ ਕਿਸੇ ਗੁਫ਼ਾ 'ਚ ਚਲਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਸੰਨਾਟਾ ਛਾ ਜਾਂਦਾ। 

  ਇੱਕ ਦਿਨ ਤਾਈ ਦੀ ਹੱਥ ਫੜੀ ਸੋਟੀ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ 'ਚ ਮਿਠਾਸ ਸੁਣਾਈ ਦਿੱਤੀ। "ਅੱਜ ਕਿਹੜੀ ਖਬਰ ਲਿਆਈ ਹੋ ?" ਖਬਰ ਸੁਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਬੇਤਾਬੀ ਬੋਲ ਉੱਠੀ। "ਬੈਠਣ ਤਾਂ ਦੇਵੋ ਪਹਿਲਾਂ, ਦੱਸਦੀ ਹਾਂ। ਸਰੱਹਦ 'ਤੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਬਲੈਕ ਆਊਟ ਛੇਤੀ ਹੀ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।" ਤਾਈ ਦੀ ਇਸ ਖਬਰ ਨੇ ਡਰ ਦੀ ਗਰਮੀ ਨਾਲ ਕੁਮਲਾਏ ਮਨਾਂ 'ਤੇ ਸ਼ੀਤਲ ਛਿੜਕਾਓ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਬੀਜੀ -ਪਿਤਾ ਜੀ ਤੋਂ ਦੂਰ ਦਾਦੀ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਤਾਂ ਮੈਂ ਆ ਗਈ ਸੀ ਪਰ ਰੋਜ਼ ਦੀਆਂ ਖਬਰਾਂ ਸੁਣ ਕੇ ਵਾਪਿਸ ਜਾਣ ਲਈ ਜਿੱਦ ਕਰਦੀ। ਤਾਈ ਦੀਆਂ ਰੌਚਕ ਗੱਲਾਂ ਮੇਰਾ ਰਾਹ ਰੋਕ ਲੈਂਦੀਆਂ। ਖੂਬ ਮਨ ਲੱਗਦਾ ਓਥੇ। ਹੁਣ ਕਿੱਥੇ ਮਿਲਣਗੇ ਅਜਿਹੇ ਲੋਕ ਮੋਹ- ਪਿਆਰ ਵਾਲੇ। ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰ ਮੰਨਣ ਵਾਲੇ , ਮਿਲਜੁਲ ਕੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ। ਕਿੱਥੇ ਗਏ ਉਹ ਸੁਹਾਣੇ ਦਿਨ ?

ਖ਼ਬਰੀ ਤਾਈ 

ਰੌਣਕ ਵਿਹੜੇ ਦੀ 

ਬੈਠੀ ਯਾਦਾਂ 'ਚ। 

ਕਮਲਾ ਘਟਾਔਰਾ 

ਯੂ ਕੇ 

ਹਿੰਦੀ ਤੋਂ ਅਨੁਵਾਦ - ਡਾ ਹਰਦੀਪ ਕੌਰ ਸੰਧੂ 

ਨੋਟ : ਇਹ ਪੋਸਟ ਹੁਣ ਤੱਕ 200 ਵਾਰ ਪੜ੍ਹੀ ਗਈ।

ਘਰ (ਹਾਇਬਨ )

ਉਹ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਮੇਰੀ ਨਾਲ ਦੀ ਸੀਟ 'ਤੇ ਚੁੱਪ -ਚਾਪ ਬੈਠਾ ਸੀ । ਉਹ ਕਾਫੀ ਉਦਾਸ ਲਗਦਾ ਸੀ।  ਮੈਂ ਉਸ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਵੱਲ ਵੇਖਿਆ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਸਿੱਲੀਆਂ ਸਨ।  ਉਹ ਕਾਫੀ ਬੇਚੈਨ ਲੱਗਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਘੜੀ - ਮੁੜੀ  ਆਪਣੀ ਘੜੀ ਵੱਲ ਵੇਖਦਾ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਦਾ ਯਤਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ ।

ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਸੀਟ 'ਤੇ ਕਾਫੀ ਖੁਸ਼ ਬੈਠਾ ਸੀ , ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਕੈਦ ਤੋ ਰਿਹਾਈ ਵੱਲ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੋਵਾਂ । ਮੇਰੇ ਚਿਹਰੇ 'ਤੇ ਰੌਣਕ ਸੀ ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਸੀ। ਘੜੀ ਮੈਂ ਵੀ ਵਾਰ ਵਾਰ ਵੇਖਦਾ ਸੀ ਕਿ ਕਦੋਂ ਜਲਦੀ ਸਫਰ ਖਤਮ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਸਫਰ ਤੋਂ ਜਾਨ ਛੁੱਟੇਗੀ । ਇਹ ਹਵਾਈ ਉੜਾਨ ਸ਼ਿਕਾਗੋ  ਤੋ ਦਿੱਲੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ ।

ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁਛਿਆ , "ਤੂੰ ਇੰਨਾ ਉਦਾਸ ਕਿਉਂ ਏਂ ?"

ਉਸ ਨੇ ਬੜੇ ਉਦਾਸ ਜਿਹੇ ਚਿਹਰੇ ਨਾਲ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਭਰ ਕੇ ਕਿਹਾ, " ਮੈਂ ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਲਈ ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ ਇੰਡੀਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।  ਮੇਰਾ ਘਰ ਤੇ ਬੀਵੀ -ਬੱਚੇ ਇੱਥੇ ਹਨ। ਮੈਨੂੰ ਮੇਰੀ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਲਈ ਇੰਡੀਆ ਭੇਜਿਆ ਹੈ । ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਡੁੱਬ  ਰਿਹਾ ਹੈ।  ਮੇਰਾ ਘਰ ਅਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਇੱਥੇ ਹੈ। "

ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਪੀੜ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਸਮਝ  ਗਿਆ  ਅਤੇ ਮੈਂ ਬਿਨਾਂ ਬੋਲੇ ਉਸ ਦੇ ਹੱਥ ਨੂੰ ਫੜ ਕੇ ਘੁੱਟਿਆ । ਉਹ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਛੋਟਾ ਸੀ ।

ਥੋੜੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ," ਤੁਸੀਂ ਕਾਫੀ ਖੁਸ਼  ਲੱਗ ਰਹੇ ਹੋ।  ਤੁਸੀਂ ਇੰਡੀਆ ਕਿਸ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾ ਰਹੇ ਹੋ ?"

ਮੈਂ ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵੱਲ ਦੇਖਦੇ ਬੜੀ ਤਸੱਲੀ ਨਾਲ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ," ਮੈਂ ਖੁਸ਼ ਹਾਂ ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਘਰ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ , ਦਿੱਲੀ ਮੇਰਾ ਘਰ ਹੈ। "

ਉਹ ਮੇਰੇ ਵੱਲ ਉਦਾਸ ਨਜ਼ਰਾਂ ਨਾਲ ਦੇਖੀ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ । ਉਸ ਦੇ  ਕੁਝ ਪੁੱਛੇ ਬਗੈਰ ਮੈਂ  ਉਸ ਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਗਿਆ  ," ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਵੀ ਤੇਰੇ ਵਾਂਗ  ਘਰ ਨੂੰ ਛੱਡ, ਜੰਦਰਾ ਲਾ ਕੇ , ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਕੋਲ  ਅਮਰੀਕਾ ਆਇਆ ਸੀ। ਹੁਣ ਵਾਪਸ ਘਰ ਦਾ ਜੰਦਰਾ ਖੋਲਣ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ । ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਦਿੱਲੀ ਆਪਣੇ ਘਰ ਰਹਾਂਗਾ ਅਤੇ ਫਿਰ ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਲਈ ਅਮਰੀਕਾ ਆ ਜਾਵਾਂਗਾ | ਇਹ ਸਿਲਸਲਾ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ  ਇਸ ਤਰਾਂ ਹੀ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ ਨਹੀਂ ਹੈ । ਮੈਂ ਵੀ ਜਦੋਂ ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ , ਬਿਲਕੁਲ ਤੇਰੇ ਵਰਗੀ ਹੀ ਹਾਲਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। "

     ਹੁਣ ਉਸ ਦੇ  ਮਨ ਦੀ ਹਾਲਤ ਕੁਝ ਸੰਭਲੀ ਲੱਗਦੀ ਸੀ । ਉਹ ਬੋਲਿਆ ," ਘਰ ਛੱਡਣਾ ਬੜਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਕੰਮ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਬੜੇ ਹਿੰਮਤ ਵਾਲੇ ਲੱਗਦੇ ਹੋ , ਜਿਹੜੇ ਹਰ ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ ਇਸ ਪੀੜ ਨੂੰ ਸਹਿੰਦੇ ਹੋ। "

ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਤਸੱਲੀ ਦੇਂਦੇ ਕਿਹਾ , " ਸੋ ਭਾਈ ਮੇਰੇ! ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ ਤੂੰ ਖੁਸ਼ੀ- ਖੁਸ਼ੀ  ਘਰ ਵੱਲ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇਂਗਾ  ਅਤੇ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਤਰਾਂ ਘਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਰਿਹਾ ਹੋਵਾਂਗਾ । ਜੋ ਦੇਸ਼ ਤੇਰੇ ਲਈ ਬਿਗਾਨਾਂ ਹੈ, ਉਹ ਮੇਰਾ ਘਰ ਹੈ  ਅਤੇ ਜੋ ਦੇਸ਼ ਮੇਰੇ ਲਈ ਓਪਰਾ ਹੈ ਉਹ ਤੇਰਾ ਘਰ ਹੈ। " ਹੁਣ ਉਹ ਜਹਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਖਾਣਾ ਬੜੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਾਲ ਖਾ ਰਿਹਾ ਸੀ | ਮੈਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਕੁਝ ਉਦਾਸ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। 

ਇੱਕ ਸਫਰ 

ਦੋ ਹਨ ਮੁਸਾਫ਼ਿਰ 

ਵੱਖ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ  ।

---ਦਿਲਜੋਧ ਸਿੰਘ ---

ਵਿਸਕੋਨਸਿਨ  ਅਮਰੀਕਾ

ਨੋਟ : ਇਹ ਪੋਸਟ ਹੁਣ ਤੱਕ 107 ਵਾਰ ਪੜ੍ਹੀ ਗਈ।

ਗਜ਼ਲ

ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਵਾਂਗ, ਦਰਦਾਂ ਨੂੰ ਪਾਲਿਆ
ਜ਼ਖਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਰਿਸ਼ਤਾ ਬਣਾ ਲਿਆ

ਸੌਖਾ ਸੀ ਬੜਾ ਭਾਵੇ,ਅੱਖ਼ੋਂਂ ਪਰੋਖੇ ਹੋਣਾ
ਸੂਲੀ ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਵੀ,ਇਸ਼ਕ ਨਿਭਾ ਲਿਆ

ਹਵਾ 'ਚ ਭਰੀ, ਇੱਕ ਅਨੋਖੀ ਦਾਸਤਾਂ
ਕਿਨਾਰੇ ਦੇ ਕੋਲ ਆ,ਬੇੜਾ ਡੁਬਾ ਲਿਆ

ਪੁੱਟੇਗਾ ਕੋੲੀ ਆ,ਬੁਰਜਾਂ ਦੀ ਨੀਂਹ ਨੂੰ
ਉਠੇਗੀ ਦਾਸਤਾਂ,ਕੌਮ ਨੂੰ ਜਗਾ ਲਿਆ

"ਥਿੰਦ" ਕੀ ਲੈਣਾ, ਮਿੱਟੀ ਫਰੋਲ ਕੇ
ਤੇਰੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ,ਕਿਸੇ ਕੀ ਪਾ ਲਿਆ। 

ਇੰਜ: ਜੋਗਿੰਦਰ ਸਿੰਘ "ਥਿੰਦ"
( ਸਿਡਨੀ )
ਨੋਟ : ਇਹ ਪੋਸਟ ਹੁਣ ਤੱਕ 53 ਵਾਰ ਪੜ੍ਹੀ ਗਈ।

ਉਡੀਕ

ਤੇਰੇ ਜਾਣ ਪਿੱਛੋਂ
ਦਿਲ ਦੀ ਬੇਚੈਨੀ
ਤੇਰੀ ਵਾਪਸੀ ਦੀ ਉਡੀਕ 
ਕਰਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

ਦਿਨ ਏਸੇ ਆਸ 'ਚ ਬੀਤ ਜਾਂਦਾ
ਤੇਰੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਦਾ
ਕੱਸੀਦਾ ਕੱਢਦੇ ਕੱਢਦੇ।

ਰਾਤ ਪੈਣ ਤੇ
ਮਨ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ
ਮਸ਼ਾਲ ਬਣਾ
ਸੁਪਨਿਆਂ ਦਾ ਤੇਲ ਪਾ
ਤੇਰੀ ਭਾਲ 'ਚ
ਤੁਰ ਪੈਂਦਾ ਹਾਂ।

ਦਿਨ ਚੜ੍ਹੇ
ਮੈਂ ਫਿਰ
ਤੇਰੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਦਾ
ਕੱਸੀਦਾ ਕੱਢਦਾ ਹਾਂ।

ਸੋਚਦਾ ਹਾਂ,
ਆਸ ਦੀ ਬੇਚੈਨੀ ਨੇ
ਸੂਰਜ ਤੇ ਚੰਦਰਮਾ ਨੂੰ
ਦਿਨ ਤੇ ਰਾਤ ਨੂੰ
ਮੇਰੇ ਵਜੂਦ 'ਚ
ਕਿਵੇਂ ਢਾਲ ਦਿੱਤਾ?

ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਭੁੱਲਰ

ਯੂ ਐਸ ਏ 

08-08-2015

ਨੋਟ : ਇਹ ਪੋਸਟ ਹੁਣ ਤੱਕ 57 ਵਾਰ ਪੜ੍ਹੀ ਗਈ।